Dagreis

Ik blijf staan en roep dat ze het raam niet dicht moet doen. Dat ze daar de hele tijd moet blijven staan.
“Ga nou maar, Lars,” roept ze. “Dit gaat jou helemaal lukken.”
Maar ik draai me niet om. Dan kan ik haar niet meer zien. Als ik me omdraai doet ze misschien het raam ook dicht. Als ik achteruitloop, kan ik haar nog een hele tijd zien. Slim, Lars. Zo gaat ‘t lukken. Het móét.

Curlingouders? Achterbankgeneratie? Daar hebben ze hier nog nooit van gehoord, lijkt het wel. Kleine Lars moet het donkere bos door lopen om naar school te komen. Helemaal alleen … nou nee niet dus. Kijk maar eens goed naar de tekeningen. Zie je al die gezichten? En een grote rothond sluipt er rond. En dieven. En auto’s. Gelukkig hoeft Lars niet al het engs te zien, omdat hij dus zo slim is achteruit te lopen. En hij ontmoet een paar goede helpers onderweg. Kukelom op z’n fiets bijvoorbeeld. Het blijkt ook dat Lars niet de enige is die bang is.

Dit is het tweede boek van Uitgeverij Watervis en Willem Ouwerkerk. De uitgever is van de slow publishing. Dat moet ook wel als je zo eenpittert, ook de vertaling is van Ouwerkerk zelf. Maar voor dit jaar staat er aardig wat op stapel. Onder andere de verzamelde verhalen van Alexander Kielland. (Zullen we zien of de subtiele novelle Karen inderdaad alleen een artefact uit een voorbije tijd is, zoals een andere uitgever het noemde, of dat die ook moderne lezers kan boeien.)

Nog even over Niet helemaal alleen. Het boek is voor zover bekend het eerste dat gezet is in het lettertype Petronius, zoals de uitgever niet moe wordt te vertellen. Lees hier maar: Watervis en Petronius in het nieuws. Ouwerkerk liet speciaal de Noorse letters æ, ø en å ontwerpen. De letter past goed bij de sprookjesachtige sfeer van het boek. Beter dan de letter in de Noorse uitgave, vind ik.

Uitgeverij Watervis gaf eerder Gewoon maar wachten uit, over het kleine hazenventje Klumper. Een inkijk in een hazenhartje. Ook die met de fantasievolle tekeningen van Duzakin.

Constance Ørbeck-Nilssen en Akin Duzakin: Niet helemaal alleen. Nieuwegein, Uitgeverij Watervis, 2011. Vertaald uit het Noors door Willem Ouwerkerk, die ook de uitgever is. Oorspronkelijke titel: Ikke helt alene. Oslo, Magikon forlag, 2009.

Gepost op 3 januari 2012 door Karin
Geplaatst in: Geen categorie | Reacties uitgeschakeld

Allemaal leuk en aardig dat Roald Amundsen vandaag 100 jaar geleden als eerste op de Zuidpool aankwam. Maar laten we de grootste held van allemaal niet vergeten.

Extreem sociaal angstige, fantasievolle, complexe, eenzame, tragische, grappige Elling. Hij en zijn vriend Kjell Bjarne overwinnen zichzelf door een restaurant binnen te gaan en daar flesk og duppe (spek in saus met aardappels en groenten) te bestellen.
(restaurantscene is na 1.30 minuut).

Dan moet Elling naar de wc. Hij merkt dat de angst hem weer bekruipt, maar bedenkt dat hij er door heen moet. Terwijl hij op weg gaat, spreekt hij zichzelf moed in. Dat hij door zijn tocht naar de wc te ondernemen misschien wel net zo dapper is als Erlend Kagge, een moderne Noorse Zuidpoolreiziger. Of nog dapperder zelfs.

Her hadde for eksempel Erling Kagge gått alene på ski til Sydpolen. Mens jeg måtte ta meg kraftig sammen for å krysse dette restaurantgulvet alene. (…) Og jeg tenkte videre, at hvem kunne vite hva som egentlig var den store bragden. Den engstelige mann eller kvinne, som trosset sin egen angst og simpelthen gikk ut på gaten, ut i det nådeløse lyset, ut til de andres stikkende blikk- eller Erling Kagges heroiske løp mot Sydpolen? Var det så sikkert at det var han som var den store helten? Jeg mener, han fikk da i det minste være i fred. ” (blz. 48).

Elling heeft zowel de notities van Nansen, Amundsen als die van Kagge gelezen. Hij is onder de indruk van Kagges openhartigheid. Kagge beschrijft in zijn boek namelijk niet alleen hoe het is om je behoefte te doen bij -40. Maar ook dat hij nauwkeurig berekende hoe veel wc-papier hij nodig zou hebben, om maar zo weinig mogelijk mee te hoeven nemen. En dat Kagge zelfs het haar van zijn achterwerk scheerde om de wrijving te beperken. Onze held Elling ziet het helemaal voor zich: Kagge die op zijn hurken achter een hoop sneeuw zit en zich van achteren scheert, met een handspiegeltje dat vibreert in zijn linker poolwant!

Ingvar Ambjørnsen: Brødre i blodet. Oslo, J.W. Cappelens Forlag, 1996.

In het Nederlands: Bloedbroeders, vertaald door Paula Stevens en uitgegeven door Signatuur in 2004.

Gepost op 14 december 2011 door Karin
Geplaatst in: Geen categorie | Reacties uitgeschakeld

Nou hoop ik dat het maar niet te veel klonk als “ræv” (kont) toen ik tegen schrijfster- “boekpresentator” Linn T. Sunne begon over revebøker (vossenboeken). Maar ach, een nette mevrouw uit de provincie Oppland kent dat woord vast niet. Toch?

Op het Kinderboekenforum in Finnsnes kwamen in een snel tempo de lezenswaardige boeken van dit jaar aan de orde. Niet alleen boeken voor de kleinsten, wat dat betreft is die naam misleidend, maar ook voor tieners. Hartstikke handig als je snel een overzicht wilt hebben wat de moeite waard is.
Kinderboeken gaan natuurlijk vaak over dieren. Maar niet zo heel vaak over vossen. Het verheugt me dat dit jaar in minstens twee boeken een vos de hoofdrol speelt.

Jill Moursund: Min venn reven og jeg. Cappelen Damm, 2011. Over het meisje Hanna en een roze vos die haar wel even naar het kinderdagverblijf zal brengen als mama het laat afweten.
Fam Ekman: Mitt navn er Fox. Cappelen Damm, 2011. Over een vos in een land dat lijkt op het oude Egypte. Hij is schrijver van beroep, maar kan niet schrijven. Wordt ontslagen en begin aan een lange reis.

Ik heb ze nog niet gelezen, maar ze lijken me allebei erg goed.

Het Barnebokforum is een initiatief van de stichting IBBY. Specialisten lezen zich het hele jaar door helemaal suf (“Ik had verder geen leven”, vertelde een van hen half grappend). In een cursus van een dag vertellen ze vervolgens aan een publiek van vooral bibliothecaressen welke boeken het interessantst zijn.

Gepost op 10 december 2011 door Karin
Geplaatst in: Geen categorie | Reacties uitgeschakeld

- Een prachtig land, Noorwegen.  Ik was net zestien toen ik mijn eerste trektocht op de Hardangervidda maakte. Ik heb ook geklommen in Lyngen. Achtentwintig jaar geleden heb ik daar nog wat van die hoge, spitse toppen beklommen. Top 1816 heb ik als eerste beklommen. Ik zou zo weer gaan.

Vice-admiraal Matthieu Borsboom is Commandant Zeestrijdkrachten en hij is zowel  privé als zakelijk regelmatig in Noorwegen te vinden. Vorige week bezocht hij de grote oefening Flotex Silver in Noord-Noorwegen. Hier werken Nederlandse amfibische eenheden samen met Noorse eenheden.

De Noorse en de Nederlandse marine werken al vele jaren samen op tal van gebieden. Met onderzeeboten, mijnenbestrijding, gezamenlijk gebruik van oefenterreinen. Ook in Afghanistan werken ze samen. Ze volgen hetzelfde zware mariene trainingsprogramma FOST (Flag Officer Sea Training) in Zuid-Engeland.

- We zijn allebei professionele marines, die proberen er zoveel mogelijk uit te persen. We leggen de lat hoog. More is less, maar we stellen wel hoge eisen en daar gaan we ook voor.

Nederland en Noorwegen zijn ook strategische partners. Het zogenoemde Memorandum of Understanding is dit jaar vernieuwd en begin 2012 wordt van de Noorse kant het zogenoemde Defense White Paper verwacht. Onderzocht wordt hoe de samenwerking verder verbreed en verdiept kan worden.

- Het is gewoon prettig werken. Je hebt niet heel veel vergaderingen en tijd en woorden nodig om zaken te doen. Het is altijd van “tsjak, tsjak, dit wil ik, dit wil jij, vinden we elkaar”. Een heel eerlijke relatie. Als ze iets niet zien zitten, zeggen ze dat ook. Het is niet zoals in sommige andere landen, waar je wel eens aan het lijntje wordt gehouden.

Borsboom merkt wel dat je niet gauw heel dicht op de huid van de Noren komt.
- Het is makkelijk zaken doen, maar dat is wat anders dan dat je in elkaars huiskamer terecht komt. Er blijft altijd een gerespecteerde afstand. Vervelend is het niet, maar het is wel heel moeilijk om heel dicht bij elkaar te komen.

Maar soms komt het toch tot persoonlijke relaties en zelfs emigratie, als de vonk overslaat tussen een liaison officer en een Noorse. Dan verliest de Nederlandse marine een werknemer, maar goed.  - Mooi dat we dat ook nog kunnen doen. We exporteren ook nog kwaliteit.

Inmiddels is de Noorse Commandant der Strijdkrachten gekomen met zijn “vakinhoudelijk-militaire aanbevelingen” voor de toekomstige structuur van het leger. Downloaden kan hier: Forsvarssjefens Fagmilitære Råd (Noors). Zoals al uitgelekt was wil Sunde gevechtsvliegtuigenbasis Bodø verplaatsen naar Ørlandet. Een aantal andere landmacht- en luchtmachtonderdelen verdwijnt ook uit Noord-Noorwegen als Sunde zijn zin krijgt. Eerder is de onderzeebootbasis Olavsvern bij Tromsø al verplaatst naar Bergen. De plannen leiden natuurlijk tot veel commotie in Noord-Noorwegen, ook al zijn er ook mensen die stellen dat het leger juist versterkt wordt als de plannen doorgaan. In elk geval in het midden van Troms, in elk geval de landmacht. De provincie Finnmark blijft ongemoeid.

Ik sprak Borsboom een paar dagen voordat Sundes plannen officieel werden. Hij wilde natuurlijk niet veel commentaar geven. Wel denkt in het algemeen hij dat uiteindelijk Noorwegen steeds meer aanwezig zal zijn in het noorden. De grote hoeveelheden olie, vis en mineralen en het vrijkomen van de noordelijke zeevaartroute maken dat nodig.

- Ik denk dat de tendens zal zijn om steeds meer om de noord te verplaatsen. De belangen zijn groot, de reserves zijn enorm. Uiteindelijk zul je toch je belangen zeker moeten stellen door er te zijn. Je verdeelt je zodanig dat je ook aanwezig bent in een strategisch belangrijk gedeelte.

Gepost op 25 november 2011 door Karin
Geplaatst in: Geen categorie | Reacties uitgeschakeld

Vanmorgen begon het dan eindelijk te sneeuwen. Voor het eerst deze herfst.

Het lijkt wel of er nog meer eksters zijn dan anders.

Dit is het laatste restje muur van het afgebrande kinderdagverblijf. Ze zijn bijna klaar met de sloop. Asbest wordt zorgvuldig verwijderd.

Gepost op 14 november 2011 door Karin
Geplaatst in: Geen categorie | Reacties uitgeschakeld